CHIA – NASIONKA ŻYCIA CZY TYLKO MODA?

Od dobrych kilku lat mam wrażenie, że są wszędzie – w koktajlach, deserach, pieczywie, w ciastkach, omletach, pastach kanapkowych, domowych dżemach czy sałatkach… Nie powiem – sama też ich używam! Fajnie chrupią między zębami i świetnie zagęszczają desery 🙂

O czym mowa? O szałwii argentyńskiej (hiszpańskiej lub holenderskiej) albo po prostu o CHIA!

Nasionka CHIA – wcale już nie takie nowe „super food”!

Ostatnio znowu zrobiło się o nich głośno ze względu na komunikat Głównego Inspektora Sanitarnego dot. niedozwolonego stosowania nasion chia w niektórych kategoriach produktów spożywczych – m.in. w jogurtach i deserach.

chia – GIS ostrzega

Skąd to ostrzeżenie? W roku 2009 Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA) zatwierdził nasiona chia jako produkt spożywczy, pozwalając na stosowanie ich jako dodatek stanowiący do 5 % całkowitej masy chleba. Zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego w styczniu 2013 rozszerzono zastosowanie nasion szałwii hiszpańskiej jako składnika żywności. Dzienne spożycie nasion nie powinno przekraczać 15 g, nasiona szałwii hiszpańskiej mogą być nadal stosowane w produktach piekarskich w ilości maksymalnie 5 %. Jednak ze względu na ogromną popularność chia nasionka te są dodawane do bardzo wielu produktów: jemy je w chlebie, z jogurtami, z napojami owocowymi czy deserami. 15 gram dziennie można przekroczyć już przy śniadaniu… (1 łyżka nasionek wazy 10 g).

Dlaczego warto pilnować tych 15 g, szczególnie na początku, podczas wprowadzania chia do diety? Bo tak jak każdy produkt spożywczy także i chia mogą mieć działania niepożądane – w zbyt dużych ilościach (szacuje się, że duża ilość, to już powyżej 50 g dziennie) mogą powodować problemy trawienne: zaparcia, biegunki czy bóle brzucha. Aby tego uniknąć koniecznie pamiętaj o wypiciu dodatkowej szklanki wody do każdego posiłku z chia! Ze względu na wysoką zawartość kwasów tłuszczowych ALA mogą także podwyższać ryzyko raka prostaty u mężczyzn.

Dlaczego to tylko domysły/przypuszczenia? Bo chia jest stosunkowo nowym dla nas produktem, dlatego nie znamy jeszcze długofalowych efektów działania tych nasionek na nasz organizm (i mam tu na myśli zarówno pozytywne, jak i negatywne efekty). Dlatego włączaj je do diety ostrożnie obserwując reakcję swoich jelit.

chia – źródło wapnia

Malutkie, szare, zarówno ze smaku, jak i zastosowania do złudzenia przypominające siemię lniane. A w środku? Bogactwo kwasów omega-3, białka, wapnia (ok. 80 mg w łyżce wg USDA) oraz wielu innych składników mineralnych: magnezu, żelaza, fosforu, cynku czy kwasu foliowego.

Poprawiają pracę jelit, wpływają korzystnie na stan wątroby, obniżają stężenie cholesterolu, spowalniają wchłanianie cukrów i poprawiają wrażliwość tkanek na insulinę, dodają energii, wspomagają działanie całego układu trawiennego, na długo zapewniają uczucie sytości. Są doskonałym dodatkiem do diety diabetyków, osób z wrzodami żołądka, sportowców, wegetarian, a także (ze względu na znaczne pęcznienie nasion w żołądku) osób odchudzających się.

Są dozwolone, a nawet zalecane zarówno w ciąży, jak i w okresie laktacji – jako źródło błonnika, kwasów omega-3 czy wapnia, na które zapotrzebowanie w tym okresie wzrasta.

Są delikatne w smaku i szybko pęcznieją pod wpływem płynu. Doskonale pasują do koktajli, musów, puddingów, dżemów, deserów, paschy, można nimi zagęszczać dżemy.

 

Samo słowo chia oznacza siłę, wytrzymałość. Dlatego osoby spożywające regularnie nasiona szałwii hiszpańskiej chwalą sobie przypływ sił witalnych, energii, poprawę nastroju oraz poprawę koncentracji…

chia – pokarm idealny

Brzmi doskonale. Chia ma naprawdę sporo zalet i pomimo, że do złudzenia przypomina nasz polski len różni je cena, i to znacznie – chia potrafi być nawet 10 razy droższa.

skoro nie widać różnicy, to po co przepłacać

Jak mają się argentyńskie nasionka do naszego krajowego lnu (wartości podane w tabeli są na 10 g nasion, tyle ile mieści się w łyżce).

chia dietetyk

Zatem, przyjrzeliśmy się tabeli i co? Warto czy nie?
TAK, jeśli chcemy spróbować czegoś nowego, urozmaicić swoją dietę, znudziło nam się siemię i szukamy dla niego alternatywy. Jeśli podążamy za nowinkami dietetycznymi i o wszystkim chcemy mieć swoje własne zdanie. Jeśli nie musimy martwić o koszty naszej diety.

NIE, jeśli planujemy wydać nasze ostatnie pieniądze, bo słyszeliśmy, że „to takie zdrowe i dobre na wszystko i samo nas odchudzi”, jeśli wydaje nam się, że sam fakt kupienia drogiego i modnego super-food rozwiąże wszystkie nasze problemy! Wtedy sięgnijmy po len i spożywajmy go regularnie, równolegle zmieńmy dietę na lepszą i… ruszmy cztery litery 😉

Życzę Wam zdrowego rozsądku i pamiętajcie, że nic samo się nie zrobi… Nawet najdroższy czy najbardziej hipsterski dodatek naszej diety nie spowoduje sam z siebie, że schudniemy czy też poprawimy parametry krwi 🙂

  • Ada Podejma

    Jem je od dawna, a po raz pierwszy przeczytałam o co wgl chodzi 🙂 dziękuję 🙂

  • Ja jestem jakaś nienormalna. Podchodziłam do tematu kilka razy i żadna forma mi nie smakuje. Wszyscy zachwalają, a ja mam po nich mdłości 🙂 No cóż, na szczęście jest wiele innych zdrowych produktów, które są dla mnie ok.

  • Ja bardzo lubię chia z mlekiem roślinnym i musem malinowym. Jest mega ale teraz musiałam odstawić gdyż chia nie jest wsakazne przy karmieniu piersią.

  • Magdalena Chojnacka

    Czego się nie dotkniemy to jest tyle samo ZA co i PRZECIW 🙂

  • Ann

    Bardzo lubię pudding chia, w innej formie nie przepadam 😉

  • Dlatego ja do wszelkich nowości podchodzę chętnie ale ostrożnie 🙂

  • Ajga Pisze

    Przyznam, że nie miałam jeszcze okazji spróbować nasionek chia. Z jednej strony kuszą, ale po przeczytaniu tego artykułu mam mieszane uczucia. Ale wszystko ma plusy i minusy.

  • Jud

    Ja bardziej lubię chia niż len ze względu na łagodniejszy, bardziej neutralny smak, ale to kwestia gustu 🙂

  • Nawet jeżeli to tylko moda, to fajna moda. Ja uwielbiam nasionka chia i chętnie robię z nich ‚puddingi’ czy to na śniadanie, 2-gie śniadanie czy podwieczorek

  • Grażyna Zaborska-Szmajda

    To ja jednak wolę nasz rodzimy len 🙂

  • Fakt, chia są modne i warto próbować nowych rzeczy, ale nie ma sensu popadać w skrajności jeść ich non stop, bo jak piszesz, może to być nie przyjemne, zwłaszcza przy wprowadzaniu do diety. Ja próbowałam jakichś deserków z chia, ale mnie nie zachwyciły. Za to puddingi z tapioki mniam! 🙂

    • Budyń z tapioki pamiętam z dzieciństwa! Pychota 🙂

  • Zdecydowanie nasz len, zwłaszcza, że mam dostęp do świeżych nasion od rodziny. 😉

    • Świeży len – rewelacja!! 🙂

  • Przez kilka tygodni namiętnie jadłam chia wraz z córką na śniadanie. Późnej nam przeszło. Ale narobiłaś mi ochoty i chyba przygotuję na jutrzejsze śniadanie 🙂
    Aha – nie schudłam podczas tych kilku tygodni 🙂

  • Pingback: ODCHUDZASZ SIĘ? RÓB TO Z GŁOWĄ! - Zdrowo Najedzeni()